3 września

3 września jest 246. (w latach przestępnych 247.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 119 dni.

[edytuj] Święta

• imieniny obchodzą: Antoni, Bartłomiej, Bartosz, Bazylisa, Bronisław, Erazma, Feba, Gerard, Gerarda, Iza, Grześ, Jan, Maryn, Maryniusz, Mojmir, Natalis, Przecław, Serapia i Szymon.
• Australia - Dzień Flagi
• San Marino - Święto Republiki
• Katar - Święto Niepodległości

[edytuj] Wydarzenia w Polsce

• 1914 - I wojna światowa: Rosjanie zajęli Lwów.
• 1935 - w porcie w Gdyni żaglowiec Dar Pomorza zakończył rejs dookoła świata.
• 1935 - w Warszawie wyszedł pierwszy numer tygodnika naukowo-technicznego "Młody Zawodowiec".
• 1939 - kampania wrześniowa: powołano dowództwo obrony Warszawy, na czele którego stanął gen. bryg. Walerian Czuma.
• 1944 - 34. dzień powstania warszawskiego: nasilenie walk na Śródmieściu - zmasowane ostrzeliwanie dzielnicy artylerią i sztukasami.
• 1948 - stanowisko sekretarza generalnego PPR objął Bolesław Bierut.
• 1980 - podpisanie w Jastrzębiu-Zdroju tzw. porozumień jastrzębskich
• 1987 - katastrofa komunikacyjna w Warszawie
• 1987 - katastrofa kolejowa na stacji Warszawa Włochy
• 1999 - po raz pierwszy w telewizji TVN ukazała się polska wersja teleturnieju "Milionerzy" producenta Endemol.
• 2007 - Forum Obywatelskiego Rozwoju, organizacja pozarządowa utworzona przez Leszka Balcerowicza, rozpoczęła oficjalną działalność.
• 2007 - wystartował kanał biznesowy należący do Grupy ITI, we współpracy z CNBC Europe. TVN CNBC Biznes.

[edytuj] Wydarzenia na świecie

•   401 p.n.e. - bitwa pod Kunaksą.
•   590 - rozpoczął się pontyfikat Grzegorza I Wielkiego.
• 1260 - Mamelucy pokonali Mongołów w bitwie pod Ajn Dżalut, co zahamowało ich ekspansję na Bliskim Wschodzie.
• 1651 - król Karol II pobity przez Olivera Cromwella w bitwie pod Worcester.
• 1783 - pokój wersalski.
• 1791 - Francuskie Zgromadzenie Ustawodawcze uchwaliło pierwszą w dziejach Francji konstytucję.
• 1914 - kardynał Giacomo della Chiesa obrany papieżem; przyjął imię Benedykta XV.
• 1939 - II wojna światowa: Francja, Wielka Brytania, Nowa Zelandia i Australia wypowiedziały wojnę III Rzeszy; rozpoczęła się dziwna wojna.
• 1943 - Włochy podpisały zawieszenie broni z aliantami.
• 1967 - Dagen H - wprowadzenie w Szwecji ruchu prawostronnego zamiast lewostronnego
• 1971 - Katar uzyskał niepodległość.
• 1976 - sonda Viking 2 wylądowała na Marsie.
• 2000 - Jan Paweł II beatyfikował swoich poprzedników: Piusa IX i Jana XXIII.
• 2004 - szkoła w Biesłanie w Osetii Północnej (Rosja) została odbita z rąk napastników przez rosyjskie siły specjalne. Ponad trzystu zakładników zginęło podczas szturmu.

[edytuj] Urodzili się

• 1568 - Adriano Banchieri, włoski kompozytor, organista (zm. 1634)
• 1695 - Pietro Locatelli, włoski kompozytor (zm. 1764)
• 1698 - Adam Stanisław Grabowski, polski duchowny katolicki, biskup warmiński (zm. 1766)
• 1781 - Eugeniusz de Beauharnais, francuski generał, syn Józefiny, żony Napoleona Bonapartego (zm. 1824)
• 1868 - Józef Wybicki, polski lekarz, polityk, minister (zm. 1929)
• 1869 - Fritz Pregl, austriacki chemik, laureat Nagrody Nobla (zm. 1930)
• 1875 - Ferdinand Porsche, niemiecki konstruktor samochodów (zm. 1951)
• 1880 - Janusz Franciszek Radziwiłł, książę, polski polityk konserwatywny, minister (zm. 1967)
• 1886 - Juliusz Drapella, polski dowódca wojskowy (zm. 1946)
• 1891 - Marcel Grandjany, francuski harfista (zm. 1975)
• 1899 - Frank Macfarlane Burnet, australijski biolog, laureat Nagrody Nobla (zm. 1985)
• 1900 - Eduard van Beinum, holenderski dyrygent (zm. 1959)
• 1900 - Urho Kaleva Kekkonen, fiński polityk, premier i prezydent Finlandii (zm. 1986)
• 1901 - Antoni Falkiewicz, internista, kardiolog, rektor Akademii Medycznej we Wrocławiu (zm. 1977)
• 1905 - Carl David Anderson, amerykański fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1991)
• 1910 - Maurice Papon, francuski polityk, kolaborant (zm. 2007)
• 1911 - Stanisław Libner, polski aktor (zm. 1981)
• 1913 - Alan Ladd, amerykański aktor (zm. 1964)
• 1925 - Stefan Lichański, polski eseista, krytyk literacki (zm. 1983)
• 1925 - Hank Thompson, amerykański piosenkarz country (zm. 2007)
• 1928 - Ion Druţă, mołdawski pisarz
• 1928 - Marianne Kiefer, niemiecka aktorka (zm. 2008)
• 1928 - Danuta Siedzikówna, polska sanitariuszka AK (zm. 1946)
• 1928 - Gaston Thorn, luksemburski polityk, przewodniczący Komisji Europejskiej (zm. 2007)
• 1929 - Carlo Clerici, szwajcarski kolarz (zm. 2007)
• 1930 - Henryk Górski, polski lekarz, twórca ekslibrisów
• 1932 - Jerzy Łojek, polski historyk (zm. 1986)
• 1932 - Stanisław Michalski, polski aktor
• 1933 - Jan Ibel, polski aktor (zm. 1980)
• 1934 - Freddie King, amerykański muzyk bluesowy (zm. 1976)
• 1936 - Zin Al-Abidin Ben Ali, tunezyjski wojskowy, polityk, prezydent Tunezji
• 1938 - Eileen Brennan, amerykańska aktorka
• 1938 - Ryōji Noyori, japoński chemik, laureat Nagrody Nobla
• 1941 - Stan Borys, polski wokalista zespołów: Blackout i Bizony
• 1943 - Valerie Perrine, amerykańska aktorka
• 1946 - Zbigniew Smolarek, polski kontradmirał, lotnik
• 1946 - Włodzimierz Szymanowicz, polski poeta (zm. 1967)
• 1947 - Kjell Magne Bondevik, norweski polityk, premier Norwegii
• 1947 - Zbigniew Kamiński, polski reżyser filmowy
• 1948 - Levy Mwanawasa, zambijski polityk, prezydent Zambii (zm. 2008)
• 1948 - Krzysztof Zaleski, polski aktor, reżyser teatralny (zm. 2008)
• 1949 - Piotr VII, cypryjski duchowny prawosławny, patriarcha Aleksandrii (zm. 2004)
• 1953 - Jean-Pierre Jeunet, francuski reżyser filmowy
• 1955 - Steve Jones, brytyjski gitarzysta zespołu Sex Pistols
• 1956 - Raúl Lozano, argentyński trener siatkówki, selekcjoner reprezentacji Polski
• 1964 - Bogdan Łyszkiewicz, polski muzyk zespołu Chłopcy z Placu Broni (zm. 2000)
• 1965 - Charlie Sheen, amerykański aktor
• 1966 - Angelo Hugues, francuski piłkarz, bramkarz
• 1966 - Wojciech Wróblewski, polski aktor
• 1968 - Piotr Rubik, polski kompozytor
• 1970 - Piotr Bujno, polski aktor
• 1970 - Gareth Southgate, angielski piłkarz, reprezentant Anglii
• 1972 - Maja Ostaszewska, polska aktorka
• 1978 - Karina Seweryn, polska aktorka
• 1979 - Krzysztof Cegielski, polski żużlowiec
• 1980 - Andreas Jonsson, szwedzki żużlowiec
• 1985 - Scott Carson, angielski piłkarz, bramkarz, reprezentant Anglii
• 1998 - Brajan Chlebowski, polski bohater (zm. 2005)

[edytuj] Zmarli

• 1658 - Oliver Cromwell, angielski polityk, lord protektor Anglii, Szkocji i Irlandii, przywódca rewolucji angielskiej (ur. 1599)
• 1667 - Alonso Cano, hiszpański rzeźbiarz, malarz, architekt (ur. 1601)
• 1846 - Stanisław Chołoniewski, hrabia, polski duchowny katolicki, publicysta, pisarz (ur. 1791)
• 1872 - Oskar Flatt, polski krajoznawca, autor monografii Łodzi (ur. 1822)
• 1883 - Iwan Turgieniew, rosyjski pisarz (ur. 1818)
• 1929 - Jan Kanty Steczkowski, polski ekonomista, prawnik, polityk, minister skarbu, premier Rady Regencyjnej (ur. 1862)
• 1935 - Franciszek Nowicki, polski poeta, taternik, projektodawca Orlej Perci (ur. 1864)
• 1944 - polegli w powstaniu warszawskim:
  • Roman Rozmiłowski, polski żołnierz AK, major, uczestnik powstania warszawskiego (ur. 1915)
  • Jerzy Tyczyński, polski żołnierz AK, uczestnik powstania warszawskiego (ur. 1923)
• 1948 - Edvard Beneš, czechosłowacki polityk, prezydent Czechosłowacji (ur. 1884)
• 1970 - Alan Wilson, amerykański muzyk (ur. 1943)
• 1974 - Romuald Gutt, polski architekt, laureat Honorowej Nagrody SARP (ur. 1888)
• 1974 - Harry Partch, amerykański kompozytor (ur. 1901)
• 1979 - Wincenty Okołowicz, polski geograf (ur. 1906)
• 1979 - Jan Sunderland, polski fotografik, krytyk sztuki (ur. 1891)
• 1983 - Marian Friedmann, polski aktor (ur. 1917)
• 1986 - Wirgiliusz Gryń, polski aktor (ur. 1928)
• 1989 - Jan Trepczyk, kaszubski poeta, pieśniarz (ur. 1907
• 1989 - Gaetano Scirea, włoski piłkarz Juventusu Turyn, Mistrz Świata (ur.1953)
• 1990 - Mieczysław Fogg, polski piosenkarz (ur. 1901)
• 1990 - Irena Oberska, polska aktorka (ur. 1912)
• 1991 - Frank Capra, amerykański reżyser filmowy (ur. 1897)
• 1992 - Wojciech Bartel, polski prawnik, specjalista prawa kanonicznego (ur. 1923)
• 1994 - Zofia Grabińska, polska aktorka, piosenkarka (ur. 1922)
• 1998 - Jacek Płuciennik, polski piłkarz, reprezentant Polski (ur. 1970)
• 2001 - Pauline Kael, amerykańska krytyk filmowy (ur. 1919)
• 2002 - Józefa Radzymińska, polska pisarka (ur. 1921)
• 2005 - William Rehnquist, amerykański prawnik, prezes Sądu Najwyższego USA (ur. 1924)
• 2007 - Jane Tomlinson, brytyjska lekkoatletka (ur. 1964)
• 2008 - Françoise Demulder, francuska fotoreporterka wojenna
• 2008 - Géo Voumard, szwajcarski pianista jazzowy, producent muzyczny (ur. 1920)

[edytuj] Wspomnienia i święta Kościoła katolickiego

• św. Grzegorz